Tercume merkezi yoxsa Tərcümə Mərkəzi?

Google-da tərcümə xidmətləri axtaran insanların bir hissəsi “tərcümə mərkəzi”, digər hissəsi isə “tercume merkezi” yazaraq axtarış edir. Əslində hər iki sorğunun məqsədi eynidir – peşəkar tərcümə xidməti tapmaq. Lakin bu iki yazılış forması internet istifadəçilərinin vərdişləri, texnologiyanın inkişaf tarixi və axtarış davranışları haqqında maraqlı məlumatlar verir.

Tərcümə xidmətləri ↗

Bu gün Azərbaycanda demək olar ki, bütün telefon və kompüterlər Azərbaycan əlifbasını dəstəkləyir. Buna baxmayaraq, bir çox istifadəçilər hələ də “ə”, “ü”, “ö”, “ş”, “ç” kimi hərflərin əvəzinə latın əlifbasındakı sadə qarşılıqlarından istifadə edirlər. Nəticədə “tərcümə mərkəzi” əvəzinə “tercume merkezi”, “nəqliyyat” əvəzinə “neqliyyat”, “şirkət” əvəzinə “sirket” kimi axtarış sorğuları meydana çıxır.

Bəs insanlar niyə bu cür yazır? Bu tendensiya zamanla azalırmı? “Tercume merkezi” və “tərcümə mərkəzi” yazılışlarının internet axtarışlarında hansı fərqləri var? Bu məqalədə həmin suallara cavab verəcək və mövcud vəziyyəti təhlil edəcəyik.

İnsanlar niyə “tercume merkezi” yazaraq axtarır?

Bu gün bir çox insan üçün “tercume merkezi” yazmaq adi görünür. Lakin bu vərdiş təsadüfən formalaşmayıb. Bunun kökündə internetin Azərbaycanda ilk yayılmağa başladığı dövrlərə gedib çıxan texniki səbəblər dayanır.

1990-cı illərin sonu və 2000-ci illərin əvvəllərində istifadə olunan kompüterlərin, mobil telefonların və proqram təminatlarının əksəriyyəti Azərbaycan əlifbasını tam şəkildə dəstəkləmirdi. Bir çox hallarda “ə”, “ğ”, “ş”, “ç”, “ö” və “ü” hərfləri ya ümumiyyətlə görünmürdü, ya da səhv göstərilirdi. Buna görə istifadəçilər alternativ yazılış formalarından istifadə etməyə məcbur qalırdılar.

Məsələn:

• tərcümə → tercume
• mərkəz → merkez
• şirkət → sirket
• nəqliyyat → neqliyyat

Bu yazılış formaları zamanla internet istifadəçilərinin bir hissəsində vərdişə çevrildi. Texnologiyalar inkişaf etdikdən və Azərbaycan əlifbası bütün platformalarda tam dəstəklənməyə başladıqdan sonra belə həmin vərdişlər tamamilə yox olmadı. Bu gün də minlərlə insan Google-da “tercume merkezi” yazaraq axtarış edir.

Azərbaycanda internet və milli hərflərin inkişafı

İnternet texnologiyalarının inkişafı ilə Azərbaycan dilinin rəqəmsal mühitdə istifadəsi də əhəmiyyətli dərəcədə genişləndi. Müasir əməliyyat sistemləri, mobil telefonlar, planşetlər və internet brauzerləri Azərbaycan əlifbasının bütün hərflərini problemsiz şəkildə dəstəkləyir.

Buna baxmayaraq, köhnə vərdişlərin təsiri hələ də hiss olunur. Xüsusilə SMS mesajlaşma dövründə formalaşmış yazı üslubu insanların bir hissəsinin gündəlik yazışmalarına və internet axtarışlarına təsir etməyə davam edir. Mobil operatorların göndərdiyi bəzi məlumat xarakterli SMS-lərdə uzun müddət milli hərflərdən istifadə olunmaması da bu prosesə müəyyən qədər təsir göstərmişdir.

Lakin son illərdə vəziyyət tədricən dəyişir. Google axtarış statistikaları göstərir ki, Azərbaycan əlifbasına uyğun yazılan sorğuların sayı artır. İnsanlar artıq “nəqliyyat”, “tərcümə mərkəzi”, “şirkət”, “hüquqi tərcümə” kimi ifadələri düzgün yazılış formalarında daha çox axtarmağa başlayırlar.

Aşağıdakı qrafiklərdən də görmək mümkündür ki, Azərbaycan dilinin orfoqrafik normalarına uyğun yazılmış axtarış sorğularının payı ildən-ilə artır. Bu tendensiya internet istifadəçilərinin rəqəmsal savadlılığının yüksəlməsinin və Azərbaycan dilinin onlayn mühitdə daha geniş tətbiq olunmasının göstəricisidir.

Google axtarışlarında vəziyyət necə dəyişir?

Azərbaycan dilində düzgün yazılış formalarının internetdə istifadəsi artdıqca Google axtarışlarında da maraqlı dəyişikliklər müşahidə olunur. Əvvəllər istifadəçilərin böyük hissəsi sözləri milli hərflərsiz yazırdısa, son illərdə bu tendensiya tədricən dəyişməyə başlayıb.

Bunu müxtəlif açar sözlərin axtarış statistikalarında da görmək mümkündür. Məsələn, bir neçə il əvvəl “neqliyyat” yazılışı daha geniş istifadə olunduğu halda, hazırda “nəqliyyat” formasının payı artır. Bu isə internet istifadəçilərinin Azərbaycan dilinin orfoqrafik qaydalarına daha çox əməl etməyə başladığını göstərir.

Eyni tendensiya tərcümə xidmətləri sahəsində də müşahidə olunur. “Tercume merkezi” yazaraq axtaranların sayı hələ də kifayət qədər çox olsa da, “tərcümə mərkəzi” formasından istifadə edənlərin sayı ildən-ilə artır.

Bu dəyişiklik bir neçə amillə bağlıdır:

• Mobil telefonlarda Azərbaycan klaviaturalarının standart hala gəlməsi;
• Sosial şəbəkələrdə milli hərflərin daha geniş istifadə olunması;
• Dövlət qurumlarının və media resurslarının düzgün yazılışa üstünlük verməsi;
• İstifadəçilərin rəqəmsal savadlılığının artması.

Göründüyü kimi, “tercume merkezi” axtarışı hələ də mövcuddur. Buna görə də bu açar sözü nəzərə almamaq düzgün olmazdı. Digər tərəfdən, gələcək tendensiyalar göstərir ki, düzgün yazılış formasının payı artmağa davam edəcək.

Tercume merkezi və Tərcümə Mərkəzi axtarışlarının SEO baxımından fərqi

Bir çox sahibkar və sayt sahibi belə düşünür: əgər insanlar “tercume merkezi” yazırsa, bəlkə saytımda da bütün məzmunları bu formada yazım?

İlk baxışda bu məntiqli görünə bilər. Lakin məsələ bundan bir qədər mürəkkəbdir.

Google-un əsas məqsədi istifadəçinin niyyətini anlamaqdır. Axtarış sistemi artıq “tərcümə mərkəzi”, “tercume merkezi”, hətta bəzi hallarda yazılış səhvləri olan sorğular arasında əlaqə qura bilir. Bununla belə, istifadəçilərin yazdığı axtarış sorğularını öyrənmək və onların davranışını analiz etmək SEO strategiyasının vacib hissəsidir.

Məsələn, bir tərcümə şirkəti yalnız “tərcümə mərkəzi” ifadəsini nəzərə alarsa, bazardakı real istifadəçi davranışının bir hissəsini görməyə bilər. Digər tərəfdən, bütün sayt məzmununu qəsdən “tercume merkezi”, “tercume xidmeti”, “sened tercumesi” kimi təhrif olunmuş sözlərlə doldurmaq da düzgün yanaşma deyil.

Peşəkar SEO yanaşması balanslı yanaşmadır. Saytın əsas məzmunu, başlıqları və xidmət təsvirləri Azərbaycan dilinin qaydalarına uyğun hazırlanmalıdır. Eyni zamanda istifadəçilərin real axtarış davranışları da nəzərə alınmalı, açar söz araşdırmaları aparılmalıdır.

Məhz buna görə peşəkar şirkətlər həm dil normalarını qoruyur, həm də istifadəçilərin hansı sözlərlə axtarış etdiyini öyrənərək strategiyalarını qururlar.

Sayt sahibləri hansı səhvə yol verirlər?

Təcrübədə iki fərqli yanaşma ilə qarşılaşırıq.

Birinci qrup sayt sahibləri yalnız düzgün yazılışa fokuslanır və istifadəçilərin axtarış vərdişlərini ümumiyyətlə nəzərə almırlar. Nəticədə potensial müştərilərin bir hissəsinin istifadə etdiyi axtarış sorğuları diqqətdən kənarda qalır.

İkinci qrup isə əksinə, daha çox ziyarətçi əldə etmək məqsədilə məzmunlarını qəsdən təhrif olunmuş sözlərlə doldurur. Başlıqlarda, məqalələrdə və xidmət səhifələrində “tercume merkezi”, “tercume xidmeti”, “tecili tercume” kimi yazılışlardan istifadə edir.

Bu yanaşma qısamüddətli nəticə versə də, uzunmüddətli perspektivdə brend etibarı üçün risk yarada bilər. Xüsusilə rəsmi fəaliyyət göstərən şirkətlər üçün korporativ imic və dil normalarına uyğunluq vacib amillərdəndir.

Peşəkar şirkət öz saytında savadlı və keyfiyyətli məzmun təqdim etməli, eyni zamanda istifadəçilərin axtarış davranışlarını da nəzərə almalıdır. Uğurlu SEO strategiyası məhz bu iki amilin düzgün balanslaşdırılması üzərində qurulur.

Tercume merkezi sözünü saytda istifadə etmək doğrudurmu?

Bu sual həm SEO mütəxəssisləri, həm marketoloqlar, həm də biznes sahibləri arasında tez-tez müzakirə olunur. Əgər insanlar Google-da “tercume merkezi” yazırsa, bəs saytın məzmununda da həmin formada yazmaq lazımdırmı?

Bu məsələyə həm texniki, həm etik, həm də hüquqi baxımdan yanaşmaq lazımdır.

SEO baxımından istifadəçilərin hansı sözlərlə axtarış etdiyini bilmək vacibdir. Açar söz araşdırmaları məhz bunun üçün aparılır. Lakin istifadəçilərin axtarış vərdişlərini öyrənmək başqa, saytın məzmununu qəsdən orfoqrafik səhvlərlə doldurmaq isə tamamilə başqa məsələdir.

Təsəvvür edin ki, bir hüquq şirkəti saytında “huquq xidmetleri”, bir klinika “stomatoloqiya”, bir universitet isə “telebe qebulu” kimi ifadələri əsas başlıq kimi istifadə edir. Belə məzmunlar həm peşəkar görünmür, həm də təşkilatın etibarlılığına mənfi təsir göstərir.

Tərcümə sahəsində fəaliyyət göstərən şirkətlər üçün bu məsələ daha da həssasdır. Çünki tərcümə şirkəti dil ilə işləyən qurumdur. Belə bir şirkətin öz saytında qəsdən səhv yazılmış sözlərdən istifadə etməsi müştəridə haqlı suallar yarada bilər.

Bundan əlavə, Azərbaycan Respublikasının dövlət dili haqqında qanunvericiliyi və Azərbaycan dilinin orfoqrafiya normaları rəsmi və ictimai məzmunlarda düzgün yazılışa üstünlük verilməsini tələb edir. Buna görə peşəkar şirkətlərin əsas məzmunlarını düzgün Azərbaycan dili ilə hazırlaması daha doğru yanaşma hesab olunur.

Deməli, istifadəçilərin “tercume merkezi” yazaraq axtarması həmin ifadənin saytın hər yerində istifadə olunmasını əsaslandırmır.

Google bu cür yazılış fərqlərini necə qiymətləndirir?

Google-un axtarış alqoritmləri son illərdə xeyli inkişaf edib. Əvvəllər axtarış sistemi əsasən yazılan sözlərin dəqiq uyğunluğunu nəzərə alırdısa, indi istifadəçinin niyyətini anlamağa çalışır.

Məsələn, istifadəçi “tercume merkezi”, “tərcümə mərkəzi”, “tercume xidmeti”, “tərcümə xidməti” kimi sorğular yazdıqda Google əksər hallarda onların eyni mövzu ilə bağlı olduğunu anlayır.

Bu səbəbdən yalnız açar sözün yazılış formasına fokuslanmaq artıq əvvəlki qədər effektiv strategiya hesab olunmur. Daha vacib olan amillər bunlardır:

• Faydalı və keyfiyyətli məzmun;
• Saytın texniki optimizasiyası;
• İstifadəçi təcrübəsi;
• Səhifənin mövzu üzrə ekspertliyi;
• Etibarlılıq və nüfuz.

Başqa sözlə, Google üçün yaxşı hazırlanmış və faydalı “Tərcümə Mərkəzi” məqaləsi, sadəcə açar sözləri təkrarlayan “Tercume Merkezi” məqaləsindən daha dəyərli ola bilər.

Problemin düzgün həlli nədir?

Bəs həm dil normalarını qorumaq, həm də “tercume merkezi” yazaraq axtaran istifadəçiləri itirməmək üçün nə etmək lazımdır?

Ən düzgün yanaşma istifadəçi davranışlarını nəzərə almaqla keyfiyyətli məzmun yaratmaqdır.

Peşəkar SEO strategiyası aşağıdakı prinsiplər üzərində qurulur:

• Saytın əsas məzmunları düzgün Azərbaycan dili ilə hazırlanmalıdır;
• Başlıqlar və xidmət təsvirləri orfoqrafiya qaydalarına uyğun yazılmalıdır;
• İstifadəçilərin axtarış davranışları analiz edilməlidir;
• Mövzu üzrə əhatəli və faydalı məzmun hazırlanmalıdır;
• Texniki SEO tələbləri yerinə yetirilməlidir.

Belə yanaşma həm axtarış sistemlərinin, həm də istifadəçilərin gözləntilərinə cavab verir.

Ən əsası isə şirkətin peşəkar imicini qorumağa imkan yaradır.

Tərcümə mərkəzi seçərkən nələrə diqqət etmək lazımdır?

Google-da “tercume merkezi” və ya “tərcümə mərkəzi” yazaraq axtarış etdikdə qarşınıza çox sayda nəticə çıxacaq. Lakin bütün tərcümə xidmətləri eyni keyfiyyətdə olmur.

Tərcümə mərkəzi seçərkən aşağıdakı amillərə diqqət etmək tövsiyə olunur:

Təcrübə

Uzun müddətdir fəaliyyət göstərən şirkətlər adətən daha geniş təcrübəyə malik olurlar və müxtəlif sahələr üzrə tərcümə layihələri icra etmiş olurlar.

İxtisaslaşmış tərcüməçilər

Hüquqi, texniki, tibbi və elmi tərcümələr xüsusi terminologiya tələb edir. Buna görə tərcüməçinin həmin sahə üzrə təcrübəsi vacibdir.

Müştəri rəyləri

Müştəri rəyləri və referanslar şirkətin etibarlılığı haqqında müəyyən fikir formalaşdırmağa kömək edir.

Operativlik

Bəzən sənədlərin qısa müddətdə tərcümə olunmasına ehtiyac yaranır. Buna görə xidmət sürəti də mühüm amillərdən biridir.

Keyfiyyətə nəzarət

Peşəkar tərcümə mərkəzlərində tərcümələr adətən əlavə yoxlama mərhələsindən keçir və bu da səhvlərin minimuma endirilməsinə kömək edir.

Nəticə

“Tercume merkezi” və “tərcümə mərkəzi” ifadələri fərqli yazılsa da, əslində eyni ehtiyacı ifadə edir. Birinci forma internet istifadəçilərinin uzun illər ərzində formalaşmış vərdişlərinin nəticəsidir, ikinci forma isə Azərbaycan dilinin orfoqrafiya qaydalarına uyğun düzgün yazılışdır.

Son illərin tendensiyası göstərir ki, istifadəçilər milli hərflərdən daha çox istifadə etməyə başlayırlar və düzgün yazılış formalarının payı artır.

Buna baxmayaraq, “tercume merkezi” sorğusu hələ də aktiv şəkildə istifadə olunur və SEO baxımından nəzərə alınmalı olan açar sözlərdən biridir.

Peşəkar yanaşma isə nə istifadəçilərin axtarış vərdişlərini görməzdən gəlmək, nə də məzmunu qəsdən təhrif olunmuş sözlərlə doldurmaqdır. Ən doğru yol düzgün Azərbaycan dili ilə hazırlanmış, faydalı və keyfiyyətli məzmun yaratmaqdır. Uzunmüddətli nəticə verən strategiya da məhz budur.

Tercume merkezi axtaran istifadəçilər nə axtarırlar?

Google-da “tercume merkezi” yazan insanların hamısının məqsədi eyni olmur. İstifadəçilərin bir hissəsi sənədlərin tərcüməsi üçün şirkət axtarır, digərləri isə konkret xidmətlə maraqlanır.

Ən çox axtarılan xidmətlər bunlardır:

• Sənədlərin tərcüməsi
• Notarial təsdiqli tərcümə
• Hüquqi tərcümə
• Texniki tərcümə
• Tibbi tərcümə
• Elmi tərcümə
• Saytların tərcüməsi
• Şifahi tərcümə xidmətləri
• Sinxron tərcümə
• Bələdçi-tərcüməçi xidməti

Bu səbəbdən peşəkar tərcümə mərkəzinin saytı yalnız “tərcümə mərkəzi” ifadəsinə deyil, müxtəlif xidmət istiqamətlərinə də fokuslanmalıdır.

Niyə bəzi tərcümə mərkəzləri axtarış nəticələrində görünmür?

Bir çox şirkətlər yüksək keyfiyyətli xidmət göstərsələr də, internet axtarışlarında görünə bilmirlər. Bunun əsas səbəbi xidmət keyfiyyəti deyil, rəqəmsal görünürlüyün zəif olmasıdır.

Ən çox rast gəlinən problemlər bunlardır:

• Saytda kifayət qədər məzmunun olmaması;
• Xidmət səhifələrinin optimizasiya edilməməsi;
• Texniki SEO səhvləri;
• Mobil uyğunluq problemləri;
• Yavaş açılan saytlar;
• Google Business profilinin düzgün qurulmaması;
• Müştəri rəylərinin olmaması.

Nəticədə daha keyfiyyətli xidmət göstərən şirkətlər belə bəzən axtarış nəticələrində geri qalırlar.

Tərcümə xidmətlərinin internetdə tanıdılması niyə vacibdir?

Müasir dövrdə insanların əksəriyyəti ehtiyac duyduğu xidmətləri internet üzərindən axtarır. Tərcümə xidmətləri də istisna deyil.

Əvvəllər insanlar tərcümə bürolarını tanış tövsiyələri ilə tapırdılarsa, bu gün ilk addım adətən Google axtarışı olur. Məhz buna görə internetdə düzgün təqdim olunan tərcümə mərkəzləri daha çox müştəri əldə edə bilir.

Peşəkar sayt, faydalı məqalələr, aydın xidmət təsvirləri və düzgün SEO strategiyası şirkətin internetdə görünməsini artıran əsas amillərdir.

Tərcüman Tərcümə Mərkəzi

2018-ci ildən fəaliyyət göstərən Tərcüman Tərcümə Mərkəzi yazılı tərcümə, şifahi tərcümə, sinxron tərcümə və bələdçi-tərcüməçi xidmətləri göstərir. Bu illər ərzində Azərbaycanla yanaşı müxtəlif ölkələrdən fərdi və korporativ müştərilərlə əməkdaşlıq etmişik.

Biz inanırıq ki, internetdə uğur qazanmağın yolu axtarış sistemlərini aldatmaqdan deyil, istifadəçilər üçün faydalı məzmun yaratmaqdan keçir. Buna görə saytımızda yerləşdirilən bütün materiallar Azərbaycan dilinin qaydalarına uyğun hazırlanır və istifadəçilərə real fayda verməyi hədəfləyir.

Əgər peşəkar tərcümə xidmətinə ehtiyacınız varsa, bizimlə əlaqə saxlaya və sifarişinizi onlayn şəkildə göndərə bilərsiniz.

Mövzu ilə bağlı çox verilən suallar