Azərbaycan dilindən ərəb dilinə tərcümə qaydaları

Azərbaycan dilindən ərəb dilinə tərcümə xüsusi diqqət və peşəkar yanaşma tələb edən tərcümə istiqamətlərindən biridir. Azərbaycan dili türk dilləri ailəsinə, ərəb dili isə semit dilləri ailəsinə aid olduğundan bu dillər arasında qrammatik quruluş, yazı sistemi və ifadə tərzi baxımından ciddi fərqlər mövcuddur. Keyfiyyətli Azərbaycan dilindən ərəb dilinə tərcümə zamanı mətnin mənası ilə yanaşı, ərəb dilinin dil qaydaları və mədəni xüsusiyyətləri də nəzərə alınmalıdır.

Sağdan sola yazı sisteminin nəzərə alınması

Ərəb dilinin ən mühüm xüsusiyyətlərindən biri yazının sağdan sola istiqamətdə olmasıdır. Bu xüsusiyyət xüsusilə sənədlərin, cədvəllərin, veb-sayt məzmunlarının və təqdimatların tərcüməsi zamanı nəzərə alınmalıdır.

Azərbaycan dilindən ərəb dilinə tərcümə zamanı mətnin yalnız dili deyil, vizual quruluşu da uyğunlaşdırılır. Tarixlər, rəqəmlər və bəzi texniki elementlər xüsusi qaydalara uyğun yerləşdirilir.

Müəyyənlik artiklinin düzgün istifadəsi

Ərəb dilində “ال” (əl-) müəyyənlik artikli geniş istifadə olunur. Azərbaycan dilində isə artikl sistemi yoxdur.

Məsələn:

“Şirkət” sözü kontekstdən asılı olaraq ərəb dilində həm “شركة” (şirkət), həm də “الشركة” (həmin şirkət) kimi yazıla bilər.

Azərbaycan dilindən ərəb dilinə tərcümə zamanı artikllərin düzgün seçilməsi cümlənin mənasına təsir göstərir.

Kişi və qadın formalarının fərqləndirilməsi

Azərbaycan dilindən fərqli olaraq ərəb dilində bir çox sözlər və fel formaları kişi və qadın cinsinə görə dəyişir.

Məsələn:

“Müəllim gəldi” və “Müəllimə gəldi” cümlələri ərəb dilində fərqli formalarda ifadə olunur.

Azərbaycan dilindən ərəb dilinə tərcümə zamanı şəxsin cinsi məlumdursa, uyğun qrammatik forma seçilməlidir.

Dini və mədəni terminlərin dəqiq tərcüməsi

Ərəb dili İslam mədəniyyəti ilə sıx əlaqəli olduğundan dini və mədəni terminlərin tərcüməsi xüsusi diqqət tələb edir.

Məsələn:

“Zəkat”

“Həcc”

“Ümrə”

kimi terminlər əksər hallarda tərcümə edilmir və ərəb dilində qəbul olunmuş formada saxlanılır.

Azərbaycan dilindən ərəb dilinə tərcümə zamanı dini mətnlərdə terminoloji dəqiqlik xüsusilə vacibdir.

Şəxs və yer adlarının transliterasiyası

Azərbaycan dilindəki xüsusi adların ərəb dilinə çevrilməsi zamanı beynəlxalq transliterasiya qaydalarından istifadə olunur.

Məsələn:

Bakı → باكو

Gəncə → كنجه

Azərbaycan → أذربيجان

Azərbaycan dilindən ərəb dilinə tərcümə zamanı rəsmi sənədlərdə adların pasport və digər rəsmi sənədlərdəki yazılışına uyğun çevrilməsi vacibdir.

Hüquqi və texniki terminologiyanın seçilməsi

Ərəb ölkələrində hüquqi sistemlər və rəsmi terminologiya ölkədən ölkəyə dəyişə bilər. Buna görə hüquqi və texniki sənədlərin tərcüməsində standart ərəb dili (Modern Standard Arabic) əsas götürülür.

Azərbaycan dilindən ərəb dilinə tərcümə zamanı müqavilələr, etibarnamələr, sertifikatlar və texniki sənədlər üçün beynəlxalq səviyyədə qəbul edilmiş terminlərdən istifadə edilir.

Azərbaycan dilindən ərəb dilinə peşəkar tərcümə

Azərbaycan dilindən ərəb dilinə tərcümə zamanı yazı istiqaməti, artikllər, kişi və qadın formaları, transliterasiya qaydaları və terminoloji dəqiqlik xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Peşəkar tərcümə yanaşması nəticəsində mətn ərəb dilində həm qrammatik baxımdan düzgün, həm də yerli oxucu üçün təbii və anlaşıqlı formada təqdim olunur.